Skolimów i Konstancin, 1928

Przeglądając wydany w roku 1928 Przewodnik po uzdrowiskach i letniskach polskich zredagowany przez Czesława Rokickiego odniesiemy wrażenie, iż na tle innych tego typu placówek Konstancin i Skolimów prezentują się niezwykle ubogo. Oferta letnisk położonych na linii otwockiej zdaje się robić wrażenie, tymczasem tutejsze willowiska zdają się pozostawać w cieniu reszty miejscowości podwarszawskich, co staje się odwróceniem sytuacji z początku wieku, gdy gwiazda Konstancina rozbłyskiwała.

Przewodnik powstał na postawie pytań ankietowych, co pozwoliło na standaryzację. Każda miejscowość letniskowa w Polsce znalazła tu swe miejsce, a część odpowiedzi weryfikowana była przez redaktorów na miejscu, w letnisku Konstancin uczynił to prof. dr L Korczyński. Poniżej dla wygody czytających zestawiono pytania i odpowiedzi, co pozwala nam się zorientować, jak prezentowały się oba letniska w roku 1928. Pominąłem pytania, na które w przypadku obu miast nie udzielano odpowiedzi, bowiem nie na wszystkie odpowiedziano. Część z nich wspaniale ukazuje nam czasy, w których powstawały (Czy są wodociągi, kanalizacja, światło, elektryczność, rzeźnia?).  W przypadku Skolimowa weryfikacji nie przeprowadzono, wskazuje się bowiem jego przynależność do gm. Nowo-Iwiczna, podczas gdy na jej terenie znajdowała się jedynie wieś Skolimów wraz z dworem Prekkerów, letnisko położone było na terenie utworzonej w roku 1924 gminy Skolimów-Konstancin. Ciekawym z perspektywy czasu wydaje się fakt, iż Konstancin to wyłącznie letnisko, zaś działalność uzdrowiskowa rozwija się wyłącznie na terenie Skolimowa.

KONSTANCIN, letnisko

1.. Wieś, miasteczko, miasto – w jakim powiecie i województwie

Osada letniskowa w powiecie warszawskim o charakterze miasta-ogrodu. Założył ją hr. Skórzewski w r. 1899.

  1. Jak daleko od najbliższego miasta?

Od Warszawy 17 km.

  1. Wysokość nad poziomem morza

Nad poz. morza 101 m.

  1. Gdzie i jak leży miejscowość? Teren okolicy, zalesienie, grunta, rzeki, potoki i jeziora.

Leży na lewym brzegu Wisłym, na wyniosłości piaszczystej, przeciętej rzeką Jeziorką, pod dużym lasem sosnowym. Grunt na całej przestrzeni piaszczysty, przepuszczalny.

  1. Powietrze, ciepłota, klimat.

Powietrze zdrowe.

  1. Mieszkania dla gości sezonowych – ile? Jakie?

Kilka eleganckich pensjonatów, poza tem stylowe dworki, wytwornie urządzone, z tych część prywatnych, nie do wynajęcia. W dworkach mieszkania z kuchniami. Aby utrzymać Konstancin w charakterze miasta-ogrodu, obowiązuje tu zasada, że parcela budowlana nie może być mniejsza, niż 10 000 łokci kw. I że na każdej parceli wolno postawić jeden tylko dom mieszkalny, nie wyższy jak na dwa piętra oraz mały budynek gospodarczy.

  1. Liczba gości w ciągu całego roku.

Co rok przepływa przez Konstancin ok. 1500 letników.

  1. Stacja kolejowa – na jakiej linii? Jak daleko od miejscowości? Jaki dojazd?

Stacja kolejki wilanowskiej na miejscu. W sezonie letnim 28 pociągów dziennie. Autobus z Warszawy.

  1. Ostatnia poczta.

Rozmównica telefoniczna podmiejska i międzymiastowa na miejscu; poczta i telegraf w pobliskim Skolimowie.

  1. Specjalności lecznicze

Jak Kartuzy.

  1. Czy są wodociągi, kanalizacja, światło, elektryczność, rzeźnia?

Kanalizacja, wodociągi, elektryczność; ulice uregulowane, zniwelowane, czyste.

  1. Jak długo trwa sezon?

Sezon trwa cały rok.

  1. Lekarze – czy są na miejscu? Ilu? Jeśli nie, to gdzie najbliżej?

3 lekarzy i przychodnia lekarska na miejscu.

  1. Apteka – czy na miejscu? Jeśli nie, to gdzie najbliżej?

Apteka na miejscu.

  1. Odległość od najbliższego lasu, przechadzki, kąpiele w rzekach lub w jeziorach, plaża; rzeczy ciekawe i godne widzenia; najulubieńsze wycieczki dalsze; rozrywki, urządzenia rozrywkowe, ogólno-kulturalne i in.

Mały, lecz ładny park (49 mórg). Spacery leśne. Plaża nad Jeziorką. Czytelnia, orkeistra, boisko tenisowe, strzelnica. Częste zabawy na otwartym powietrzu. Kasyno, dancingi, restauracja, cukiernia.

  1. Ceny pensjonatów

Pensjonat średnio 12-15 zł, do 20.

  1. Ceny mieszkań oraz ceny utrzymania poza pensjonatem. Gdzie i jak nabywa się wytwory spożywcze?

Konstancin stanowi typ letniska podmiejskiego, eleganckiego, lecz drogiego. W ostatnich czasach cokolwiek zaniedbane.

  1. Do kogo zwracać się o bliższe wiadomości oraz mieszkanie?

Bliższych informacji udziela komisariat miejscowy w Konstancinie, dworek Zarządu.

SKOLIMÓW, letnisko

  1. Wieś, miasteczko, miasto – w jakim powiecie i województwie

Wieś letniskowa w powiecie warszawskim, gmina Nowa-Iwiczna.

  1. Jak daleko od najbliższego miasta?

Od Warszawy 18 km.

  1. Gdzie i jak leży miejscowość? Teren okolicy, zalesienie, grunta, rzeki, potoki i jeziora.

Leży śród dużych lasów, na gruntach piaszczystych, nad rzeczką Jeziorną, między Konstancinem a Chylicami.

  1. Mieszkania dla gości sezonowych – ile? Jakie?

Posiada kilkadziesiąt dworków, śród nich sporo stylowych i eleganckich. Kilkanaście pensjonatów.

  1. Stacja kolejowa – na jakiej linii? Jak daleko od miejscowości? Jaki dojazd?

Stacja kolejki wilanowskiej na miejscu.

  1. Ostatnia poczta.

Poczta Skolimów.

  1. Zakłady zdrojowe i inne lecznice, rozmiary i urządzenia, szczególne metody itp.

Mieści się tutaj okazały dom wypoczynkowy dla artystów scen polskich oraz sanatorium-szkoła dla dzieci zagrożonych gruźlicą, przeznaczone dla uczniów i uczennic warszawskich szkół powszechnych, a założone przez Ligę Przeciwgruźliczą, wreszcie tworzy się w Skolimowie sanatorium przyrodolecznicze na wzór lamanowskiego pod Dreznem.

  1. Czy są wodociągi, kanalizacja, światło, elektryczność, rzeźnia?

Elektryczność, kanalizacja.

fb-share-icon0

Może też cię zainteresować...