Skolimów i Konstancin odcięte od Warszawy – 1937

Zacofana komunikacja tamuje postęp pięknych osiedli W Skolimowie, Konstancinie, Chylicach, Wilanowie, Jeziornie – płacz i narzekanie na komunikację. 5000 letników W Skolimowie, który jest siedzibą gminy, otrzymujemy informację o stanie ludności, z których wynika, że osiedla tej linii są raczej letniskami niż skupieniem ludności stałej.  – Do gminy należy 5 osiedli: Skolimów – 800 mieszkańców…

Czytaj więcej

Kolejka na Urzeczu

Z dzisiejszej perspektywy mało kto zdaje sobie sprawę jaką rewolucję wywołała kolej w życiu codziennym mieszkańców tej części Urzecza. Przede wszystkim kolejka uczyniła komunikację z Warszawą masową, dając możliwość nie tylko docierania tu letnikom, lecz także przemieszczania się tutejszym mieszkańcom, jaką dotąd dawała jedynie Wisła, z czego korzystało niewiele osób. Choć pierwszą zmianę przyniosła kolej…

Czytaj więcej
"Depot"

Kolejką z Klarysewa do Piaseczna

Nie da się ukryć, iż kolej wilanowska była inwestycją tanią, co dawało się odczuć w kolejnych latach, gdy pasażerowie narzekali na warunki jazdy, wagonami kołysało, a do środka przez otwarte okna wpadał wciąż dym jadącej powoli lokomotywki. Budowa linii przez Słomczyn bez wątpienia była opłacalna z uwagi na potencjalną liczbę pasażerów, lecz podnosiła koszty o…

Czytaj więcej

O kolejce i letnisku

Choc Bogdan Prokopiński podaje, iż wydając zgodę w lutym 1895 roku na budowę linii kolejowej z Wilanowa do fabryki papieru w Jeziornie, już wówczas władze carskie nie zgodziły się na przedłużenie linii do Góry Kalwarii ze względów strategicznych, wydaje się, iż okoliczności były nieco inne. Inż. Henryk Huss podejmował się budowy kolejki z zamiarem pociągnięcia…

Czytaj więcej

Jak wieś Kosumce harcerzom pomagała – 1944 r.

Podstawowym celem wychowawczym konspiracyjnego harcerstwa było tworzenie warunków do samowychowania młodzieży należącej do związku. W warunkach wojennych było to szczególnie ważne, dlatego zwracano uwagę na konieczność pełnej realizacji wszystkich zapisów Przyrzeczenia i Prawa Harcerskiego. Przeprowadzano próby na stopnie harcerskie, biegi harcerskie, ćwiczenia, obchodzono rocznice i święta narodowe, otaczano opieką miejsca pamięci. Jedną z form pracy…

Czytaj więcej

Browar w Oborach

Ostatni tydzień przyniósł informacje o planach wobec dawnego browaru w Oborach, gdzie nowy właściciel pragnąłby utworzyć Centrum Sztuki Współczesnej. Ciekawa to inicjatywa, choć domniemywać można, iż wiązać się będzie ze zwiększonym ruchem pojazdów, bądź nawet z próbą przystosowania starej olęderskiej grobli do ruchu samochodowego, co wpłynie na degradację przyrodniczą rezerwatu Łęgi Oborskie. Jak wiedzą bowiem…

Czytaj więcej

Towje Bełchatowski z Piotrkowa pisze do Mirkowa – 1878 r.

Żydzi w Piotrkowie Trybunalskim osiedlali się już od początku XVII w., ale dopiero w 1679 r. król Jan III Sobieski zezwolił na założenie kahału — budowę synagogi, mykwy i cmentarza. W 1765 r. mieszkało tu 1107 Żydów. W XIX w. miasto stało się jednym z najważniejszych w Polsce żydowskich ośrodków wydawniczo-drukarskich. Tłoczono tutaj Biblię, Talmud,…

Czytaj więcej

„Świteź” na Urzeczu – 1924 r.

Wybieramy się w podróż z Władysławem Grzelakiem i jego czterema kompanami (m.in. Wacław Samol) w rejs na dębowej łodzi czterowiosłowej „Świteź”. Popłyniemy Wisłą od Oświęcimia do Gdańska (9-28 lipca 1924 r.). Oczywiście w trakcie podróży  nie możemy ominąć naszego Urzecza… Jest 10 lipca 1924 r.: […] Wkrótce zjawiły się na widnokręgu trzy wyniosłe baszty zamku…

Czytaj więcej

Ludzie nadwiślańskiego Urzecza

W tym roku mija 10 lat od pierwszego Flis Festiwalu w Gassach, na którym spotkali się pasjonaci pływania po Wiśle. Miałem również przyjemność wspierać organizację tego pamiętnego wydarzenia i przedstawić zebranym na ostrodze w Gassach prezentację multimedialną pt. „Nad Wisłą”. Wówczas na tamie dojazdowej spotkała się garstka wodniaków, ale z biegiem lat flis się rozwijał….

Czytaj więcej

Łodzie Urzecza

Życie na nadwiślańskim Urzeczu zależało ściśle od Wisły. Mieszkańcy nadrzecznych terenów musieli radzić sobie w świecie licznych starorzeczy, częstych powodzi i konieczności systematycznego przemieszczania się na drugi brzeg rzeki. Środowisko takie wymuszało nabycie umiejętności sprawnego poruszania się po wodzie i posiadania odpowiednich łodzi. Opowieści o pływaniu na Wiśle były obecne w moim domu dzięki dziadkowi…

Czytaj więcej

Uwłaszczenie Kabat w 1864 r

<<< Kabaty na Urzeczu Z biegiem lat pańszczyzna, jako sposób oddawania należności właścicielowi gruntu za użytkowane gospodarstwo, odbywana w formie pracy fizycznej, stawała się przeżytkiem. Obowiązujące wówczas powinności dla włościan w Kabatach, niezmienione od co najmniej XVII wieku, wyglądały następująco: „Każdy całopolny gospodarz robi na tydzień sprzężajem (z zaprzęgiem) dni trzy, kobieta dni trzy. Tłoki…

Czytaj więcej

O kolei jeziorańskiej

Kolejka wilanowska związana jest nierozerwalnie z letniskiem Konstancin, do którego sukcesu bez wątpienia się przyczyniła. Powtórzył się tu przypadek letnisk położonych wzdłuż tak zwanej „linii otwockiej”, gdzie poprowadzenie trasy kolejowej przyczyniło się w ciągu ledwie dekady do powstania modnych latowisk takich jak Otwock czy Falenica. Wpływ na to miało wiele innych czynników, podobnie na powstanie…

Czytaj więcej

Jeden z ojców światowej informatyki w Konstancinie – 1938 r.

Autor nowatorskich prac z dziedziny logiki trójwartościowej, twórca notacji polskiej, tj. sposobu zapisu wyrażeń arytmetycznych szeroko stosowanego w informatyce do dnia dzisiejszego – Jan Leopold Łukasiewicz urodził się 21 grudnia 1878 r. we Lwowie. W 1887 r. rozpoczął studia prawnicze, następnie matematyczne i filozoficzne. W 1902 r. obronił doktorat z filozofii u Kazimierza Twardowskiego. W…

Czytaj więcej

Historia kolejki wilanowskiej

Z Konstancinem-Jeziorną związana jest najstarsza podwarszawska kolejka wąskotorowa oparta na transporcie zbiorowym – kolej wilanowska.   W 1891 roku Wiktor Magnus i inż. Henryk Huss założyli spółkę handlową i w kwietniu tego samego roku rozpoczęto układanie pierwszego odcinka torów. Trasę od Belwederu (okolice Belwederskiej i Spacerowej) do Czerniakowa otworzono w maju 1891 roku, a rok…

Czytaj więcej

Z dziejów papierni w Jeziornie

Pomyślniejszy okres dla tych okolic nastąpił w połowie XVIII w. wraz z rozwojem produkcji papierniczej. Przyjmuje się, że pierwszy młyn popierniczo-zbożowy działał już na terenie dóbr Obory w 1760 r. Początki fabryki związane są z działalnością słynnego wiedeńskiego aktora komicznego Jana Józefa Feliksa barona Kurtza (1717-1781). Kurtz uznał, że warunki naturalne, czystość wody i wolność…

Czytaj więcej