Aleksander Żurawski – ogrodnik willi „Brzozówka”

Willa „Brzozówka”. Fot. K. Żurawski, Zdj. z książki M. Szturomskiej „…a potem wszystko rozwiał wiatr”, str. 134 Rozpoczynając kolejny artykuł o ogrodniku konstancińskiej (de facto chylickiej) willi pojawia się następująca konstatacja: losy ogrodników były mniej lub bardziej ściśle związane z właścicielami tych willi. Tym razem można powiedzieć, że pokoleniowy los rodziny ogrodnika willi „Brzozówka” Aleksandra…

Czytaj więcej

Zapomniane historie: Z Chylic do Wietnamu

W 2017 r. p. Andrzej Makulski podzielił się niesamowitą historią, którą Adam Zyszczyk opisywał tak na swoim facebooku: „W latach 90. do rodziny w Polsce zgłosiła się wdowa po Zdzisławie Kadlewiczu, Amerykanka Sue Ellen Kadlewicz, przekazując kopię dokumentów, fotografie oraz zapomnianą historię. Zdzisław Kadlewicz trafił do pobliskich Chylic, odwiedzając brata który po II Wojnie Światowej…

Czytaj więcej

Wspomnienia: Retrospekcje industrialne

W listopadzie 2025 r, opublikowane zostały filmy dokumentujące wspomnienia pracowników zakładów przemysłowych powiatu piaseczyńskiego. Za produkcję i realizację odpowiada piaseczyńskie Muzeum Kaset w osobach Cezarego Molskiego i Tomasza Balcerowicza. Zrealizowano cztery filmy, które poniżej zamieszczamy bezpośrednio z youtube, gdzie zaostały opublikowane. Wykorzystano oryginalny opis twórców. Konstancin-Jeziorna – WZP Konstancin-Jeziorna. Szelest papieru, zapach celulozy i rytm…

Czytaj więcej

Dokumenty: Nakaz wysiedlenia

W 2014 roku p. Beata Bartoszewicz udostępniła dokument ze swojego domowego archiwum, będący nakazem wysiedlenia z 1944 r., doręczanym właścicielom domów na terenie letniska Chylice w ówczesnej gminie Skolimów-Konstancin. Treść dokumentu brzmi jak poniżej: NAKAZ WYSIEDLENIA „Stosownie do zarządzenia Pana Kreishauptmanna na powiat warszawski z dnia 3 czerwca 1944 r. polecam opróżnić zajmowany lokal w…

Czytaj więcej

Nieporozumienie… – 1947 r.

[Tu] było duże zgromadzenie osadników niemieckiego pochodzenia. To byli oficjalnie folksdojcze. Każdy z nich miał broń, na której nam zależało – stwierdził dowódca Rejonu V „Gątyń” Armii Krajowej  Marian Bródka-Kęsicki „Grzegorz” Trzeba było bardzo uważać, bo tam była wieś Józefosław i inne – sami folksdojcze. To było osadnictwo niemieckie, bardzo dużo Niemców w okolicach: Piaseczno,…

Czytaj więcej

“Dworek Marysinek” w Chylicach (2)

Dwa lata temu ukazał się mój tekst „Dworek Marysinek” w Chylicach. Kilka nowych informacji o bohaterze tego tekstu. Józef Kalasanty Napoleon Czerwiński w 1910 r. zakupił działkę w Chylicach, na której rok później wybudował  wczesno-modernistyczną willę według własnego projektu. Od 1912 r.  rodzina Czerwińskich często letnią porą przebywała w „Dworku Marysinek”. W 1929 r. Czerwiński…

Czytaj więcej

Czy Tadeusz Koszutski był w Chylicach?

W końcu stycznia na profilu Konstancin-Jeziorna. Historia, Ludzie, Architektura   miała miejsce wymiana zdań na temat czy zdjęcie umieszczone na okładce tygodnika „Ziemia” z 1926 r. „Chata w Chylicach” dotyczy Chylic pod Grodziskiem Mazowieckim czy tych znad Jeziorki. Sprawa nie znalazła jak dotąd zadawalającego rozwiązania. Postanowiłem i ja dorzucić kilka swoich spostrzerzeń na ten temat….

Czytaj więcej

Walki na Urzeczu i nad Jeziorką w październiku 1914 r.

W październiku mija kolejna rocznica zapomnianej bitwy sprzed ponad 100 lat, gdy w 1914 r. nad Jeziorką starły się armia niemiecka atakująca Warszawę i broniąca jej armia rosyjska. Bitwa stoczona została w dniach 8-18 października, w dużej mierze na linii rzeki, między Papiernią w Jeziornie, Piasecznem a Pruszkowem, zaś po wycofaniu Niemców na pobojowisku pozostało…

Czytaj więcej

Chylice raz jeszcze – komentarz do archiwum fotograficznego Marii Sajdak

Chylice raz jeszcze – komentarz do archiwum fotograficznego Marii Sajdak Adamowi Nastuli, który zmarł w lipcu 2021 i nie mogę Go już o nic zapytać, ten ułomny szkic dedykuję. Michał Malawski Symbolem upływającego czasu jest dla mnie ostatnio szpaler okazałych topoli rosnących na terenie Ośrodka w Chylicach. W czasach, gdy tam przebywałem jako pacjent i…

Czytaj więcej

Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy w Chylicach

Polska Szkoła Rehabilitacji zakładała m.in. jej kompleksowość polegającą na całościowym procesie przywrócenia osobie niepełnosprawnej możliwie największej sprawności tak społecznej jak i zdrowotnej, czyli umożliwienie jej samodzielnego funkcjonowania w społeczeństwie. Jednym z twórców i propagatorów kompleksowej rehabilitacji był dyrektor konstancińskiego Stołecznego Centrum Rehabilitacji STOCER prof. Marian Weiss. W prowadzonym przez niego ośrodku pacjentem zajmował się kompleksowo…

Czytaj więcej

Chasydzi i syjoniści nad Jeziorką, czyli o zbeszczeszczeniu bożnicy w Piasecznie

Odwiedzając niedawno Tykocin odkryłem, iż w XIX wieku przybyli tam wyznawcy cudownego cadyka z Góry Kalwarii. Różnili się mocno od tamtejszych Żydów, nawet tych ortodoksyjnych. Nie modlili się wespół z innymi w wielkiej synagodze, wzniesionej jeszcze w XVI wieku. Nieopodal niej mieli swój własny sztibl, czyli chasydzkie pomieszczenie modlitewne. Drewniany skromny budynek, w którym się…

Czytaj więcej

Rzeź w Chylicach

Takim tytułem jak wyżej witał swych czytelników „Express Poranny” w dniu 8 lipca 1929 roku.  Poniżej treść artykułu opisującego wydarzenia w jednej z willi: Jan Naprószewski z ulicy Kruczej 7 bawił na letnisku w Chylicach ze swą nieślubną żoną, Franciszką Siekierską oraz dwojgiem nieletnich dzieci. Zamieszki wali w willi Grunwalda. Naprószewski od paru tygodni zdradzał…

Czytaj więcej

Kryminałki kolejowe

Dziś w ramach kryminalnych opowieści trzy obrazki z przeszłości z kolejką wilanowską w tle. Najpierw wprost z łamów ówczesnej prasy opowieść o terrorze jaki zasiali młodzieńcy z Bielawy w sercach podróżnych, wypowiadając wojnę kolejce i letniskom. Słowo, nr 197, 21 lipca 1908 Bitwa w Klarysewie W letnisku Klarysowie, o parę wiorst przed Konstancinem, tuż około…

Czytaj więcej

W kręgu oszustów

Dziś przyjrzyjmy się nieco bliżej dawnym oszustwom, które w dwudziestoleciu międzywojennym kojarzą się oczywiście z filmem „Żądło” lub „Va Banque”. Ówczesne oszustwa nie różniły się wiele od obecnych, bowiem ludzie się nie zmieniają. Byli i nieuczciwi kontrahenci i zawodowi oszuści. Zacznijmy od tych pierwszych. W książce „Sztetl Jeziorna” krótko opisywaliśmy oszustwo jakiego dopuścił się pewien…

Czytaj więcej

Tabita

Znajdującą się w Skolimowie/Chylicach działkę zakupiła w 1925 roku od Kazimierza i Wandy Orłów za kwotę 88 tyś. zł warszawska gmina ewangelicko-augsburska na potrzeby żeńskiego diakonatu 'Tabita’ Parafii Ewangelicko-Augsburskiej im. Św. Trójcy w Warszawie. Duża parcela którą dzieliła na pół nieistniejąca już ulica Górna (dziś pozostała tylko jej dolna południowa część – ulica Letnia) sąsiadowała…

Czytaj więcej