Muzyka – Juliusz Wertheim

 Pałac w Wilanowie, ok. 1905 r., zb. Biblioteki Kongresu USA. Dziś chciałbym przybliżyć Państwu w ramach naszego Archiwum dzieła pewnego zapomnianego kompozytora, który choć z tymi stronami związany był wyłącznie osobą brata, tworzył jednak działa ważne, obecnie zapomniane. Mowa o Juliuszu Wertheimie, bracie Gustawa, pamiętanego głównie jako właściciela wybudowanej w 1935 r. willi „Julisin” na…

Czytaj więcej

Zdjęcia – „Murowanka”

Konstancin, szkoła w „Murowance”, 30 VI 1942 ukończenie siódmego oddziału szkoły powszechnej -na zdj. m. in. Wiesław Gawenda. Zb. A. Bożeny. Na odsłanianej w dniu 28 V 2025 r. tablicy upamiętniającej dawną historię obecnej SP nr 2 w Konstancinie-Jeziornie wspomniano także budynek tzw. „Murowanki”, gdzie przed wybudowaniem obecnej siedziby szkoły w 1958 r. odbywała się…

Czytaj więcej

Wspomnienie – jedwabniki w „drewniaku”

Uczniowie pod drewnianym budynkiem szkoły na Grapie (lata 30-40-te XX w.)ze zbiorów Andrzeja Makulskiego. Zdjęcie przekazane w 2016 r. Do dziś pomiędzy blokami przy ul. Sobieskiego (czyli w miejscu gdzie stała stara szkoła zwana „drewniakiem”) możemy natrafić na drzewa morwy których liście są jedynym pokarmem jedwabników morwowych, z których kokonów uzyskuje się jedwab. W szkole…

Czytaj więcej

Wspomnienia – drewniak

Jedyne zachowane zdjęcie „drewniaka” – dawnej karczmy w Łyczynie, do 1958 r. budynku szkolnego obecnej SP nr 2 w Konstancinie-Jeziornie. Z okazji odsłonięcia w dniu 28 maja tablicy upamiętniającej dawną lokalizację i dzieje szkoły, obecnie będącej Szkołą Podstawową nr 2 w Konstancinie-Jeziornie im. Stefana Żeromskiego, poniżej krótki zarys dziejów szkolnego budynku zwanego popularnie „drewniakiem”, który…

Czytaj więcej

Wspomnienia: Życie codzienne

Konstancin, 1969. Ludzie na przystanku i fura z sianem. Fotot: Miroslaw Stankiewicz / Agencja Fotograficzna Forum. Poniżej zamieszczono opracowanie wywiadu terenowego przeprowadzonego przez studentkę ISNS UW z mieszkanką gminy Konstancin-Jeziorna urodzoną w 1953 r. Wywiad przeprowadzono w 2024 r. w ramach zajęć z antropologii. Wypowiedź i wspomnienia dotyczą okresu lata 60-te – 1989 r. Życie…

Czytaj więcej

Tradycje śpiewacze Gassów, Czernideł i Łęgu

Zespół K.G.W. z Gassów (Gassowianki) na występie w Warszawie. Nadwiślańskie Urzecze, Warszawa, pk. 1985. Zbiory Archiwum Muzyki Wiejskiej. Niedawno trafił w moje ręce zapis piosenki dokonany własnoręcznie przez zmarłą w 2019 r. Zuzannę Kopyt z Opalińskich pochodzącą z Gassów. Dzięki swej doskonałej pamięci przed śmiercią zapisała treść jednego z utworów, jaki śpiewany był w jej…

Czytaj więcej

Zdjęcia: Zbiory Krystyny Hellbourn

Obwoźna menażeria, „rynek w Jeziornie”, zdjęcie datowane na odwrocie długopisem na 16 lub 26 VIII 1942. Zdjęcia zostały udostępnione w 2021 r. przez Bartka Biedrzyckiego, ze zbiorów rodzinnych jego babci, która widnieje na fotografiach. Przedstawiają życie rodzinne oraz codzienne, wykonano je w Jeziornie, Okrzeszynie oraz Konstancinie, głównie w latach 1940-43. W latach 40-tych p. Krystyna…

Czytaj więcej

Archiwum OSP Skolimów

Śledzący nasze profile społecznościowe wiedzą, iż kilka dni temu, tuż przed świętem Straży Pożarnej obchodzonym w dniu 4 maja, odnaleziona została dokumentacja straży pożarnej w Skolimowie, pochodząca z czasów przedwojennych. Podobnie jak inne tego typu akta stanowi zapis codziennego funkcjonowania lokalnej ochotniczej straży pożarnej. Założona w 1917 r. w letnisku Skolimów, szybko swymi działaniami objęła…

Czytaj więcej

Geneza papierni

Filigran z orłem papierni w Jeziornie, zb. AGAD W rocznicę uchwalenia Konstytucji 3 Maja znowu wiele osób wspomni, iż spisywano ją na papierze z Jeziorny. Papiernia jeziorańska działała wówczas prężnie od ponad dekady, będąc jedną z pierwszych manufaktur papierniczych na terenie kraju, produkujących papier przemysłowo, a nie tylko na potrzeby pobliskiego dworu. Dobra to okazja…

Czytaj więcej

Biuletyn informacyjny nr 63

Poniżej skrót istotnych wydarzeń okołohistorycznych regionu kwietnia 2025 roku. Spotkania W środę, 23 kwietnia, w Światowy Dzień Książki Praw Autorskich, mogliśmy świętować finał realizacji tego przedsięwzięcia, bowiem w Ośrodku Kultury w Górze Kalwarii odbyła się premiera przewodnika pt. „Spacerownik po Czersku”.  Trudu opracowania takiej książki podjęli się członkowie Towarzystwa Opieki nad Zabytkami oddział w Czersku,…

Czytaj więcej

Wspomnienie: Obory, akacje i Potuliccy

Obory, fot. ze strony Realportico.com. Po lekturze artykułu o zespole dworsko-parkowym w Oborach p. Katarzyna Kittel przekazała następujące wspomnienie: Chciałam podzielić się przekazem rodzinnym i własną pamięcią, sięgającą połowy lat 60 tych i 70 tych, kiedy we dworze był jeszcze dom Związku Literatów Polskich. Mój pradziadek Franciszek Dymel pracował u Potulickich jako leśniczy w latach…

Czytaj więcej

Zespół parkowy w Oborach

Obecny właściciel zespołu dworsko-parkowego w Oborach kilka miesięcy temu ogłosił plany wybudowania muzeum. Prace prowadzone są przy zachowaniu ścisłej dyskrecji, trudno więc powiedzieć jak zmieni się otoczenie dworu. Niestety nie udało się uzyskać ze strony Fundacji Staraków żadnej odpowiedzi na kierowane zapytania w tej sprawie. Warto pamiętać, że zespół dworsko-parkowy w Oborach to nie tylko…

Czytaj więcej

Nasz Oxford. Początki Liceum Ogólnokształcącego w Skolimowie

„Nasz Oxford” – tak o swojej dawnej szkole mówią dziś niektórzy absolwenci Liceum Ogólnokształcącego w Skolimowie. Określenie to nawiązuje nie tylko do wyglądu ostatniej siedziby szkoły, ale i do jej niezwykłych początków. Historia liceum rozpoczęła się przed wojną na warszawskim Mokotowie. W drugiej połowie lat 30. XX w. do budynku pofabrycznego przy dzisiejszej ul. Rakowieckiej…

Czytaj więcej

Świadectwa codzienności: Koperta z 1950 r.

Na aukcjach internetowych często pojawiają się kartki pocztowe lub koperty, stanowiące atrakcję dla zbieraczy tego typu pamiątek. W poniższym wypadku taki dokument życia codziennego licytowany był w kwietniu 2025 r. na niemieckiej aukcji.  Koperta jest o tyle ciekawa, iż pochodzi z PRL okresu stalinizmu, przy jej użyciu skierowano oficjalne pismo do Centrali Handlowej Przemysłu Elektrotechnicznego…

Czytaj więcej