W Kabatach, niedaleko Skarpy i Lasu Kabackiego, w pobliżu skrzyżowania ulicy Nowoursynowskiej z ulicą Rzekotki, stoi wysoki, dębowy krzyż. Okrągła aureola otaczającą figurkę Ukrzyżowanego jest jakby punktem odniesienia ułatwiającym lokalizację. Otoczony krzewami bzu majestatycznie dominuje nad okolicą. Do dziś dostrzec można, że jest to niewielkie, ale wyraźne wzniesienie. Możliwe, że to pozostałość dawnego kopca drogowego….
Poniższe zdjęcie przedstawia najstarszą kapliczkę w Powsinie, znajdującą się tuż przy skrzyżowaniu ulic Przyczółkowej z ulicą Waflową. Teren zmienił się nie do poznania, bowiem wykonano je w 1913 roku. Na zdjęciu widać fragment ówczesnej drogi przez Powsin, która wówczas była główną drogą prowadzącą do Jeziorny z Wilanowa. Obecna obwodnica miejscowości powstała dopiero w latach siedemdziesiątych…
Są krzyże drewniane i są betonowe, gładko ociosane i proste surowe. Są takie przy drodze, co na straży stoją, zmurszałe i stare czasu się nie boją. Jedne kryją przeszłość cierpieniem znaczoną, inne tajemnicę przysięgą złożoną. A każdy a nich inny, tak jak los człowieka, na kartach historii zapisany czeka. Regina Sobik „Jak człowieczy los” W…
Przez prawie wiek wiatraki były nieodłącznym elementem krajobrazu Urzecza. Wyrosły przede wszystkim w wieku XIX, by zniknąć w XX. Mapy pokazują nam, iż w przeszłości stało ich tu kilkadziesiąt, niektóre bardzo krótko, inne zmieniały swe położenie. Do międzywojnia zachowało się ich około trzydziestu. Jak wspominają starzy mieszkańcy Urzecza młyny wietrzne funkcjonowały po prawej stronie Wisły,…
W przypadku Kępy Falenickiej, Oborskiej i Okrzewskiej w dwudziestoleciu międzywojennym, mimo prowadzonego od pewnego momentu rozeznania przez Komendę Główną Policji środowiska mniejszości niemieckiej, nie dopatrzono się wrogiej działalności wymierzonej przeciw Polsce. Nie powstały tu struktury DVP (Deutsche Volkspartei) ani JDP (Jungdeutsche Partei in Polen), nie udało się zorganizować jej komórek z uwagi na znaczną polonizację….
Przyznam, iż nie poruszałbym powyższej tematyki, bo wydaje mi się ona stosunkowo dobrze znana i opracowania, w szczególności jeśli chodzi o lewobrzeżną część Urzecza. Jednakże działalność mieszkańców podwilanowskich wsi sprawiła, iż potomkowie olęderskich kolonistów kojarzą się niektórym z hitlerowskimi zbrodniarzami. Jest to równie niesłuszne jak dodawanie przymiotnika „polski” do określenia „obóz koncentracyjny”, czy rozciąganie antysemickich…
Częstym i wdzięcznym tematem internetowych forów są tutejsze cegły, oznaczone napisami Obory, Chylice czy Łubna. Funkcjonowanie w przeszłości tak znacznej ilości cegielni umożliwiła tutejsza ziemia. Bogate złoża iłów i glin występują dzięki swemu położeniu w dolinie Wisły, biegnącej przez teren powiatu piaseczyńskiego od Góry Kalwarii przez Baniochę i Wierzbno, Skolimów oraz dolinie rzeki Jeziorki. W…
Zaczęło się z początkiem roku 1802, gdy w Gassach zaczęło padać bydło. Początkowo nikt nie widział powodu do niepokoju, jednak gdy liczba padłego pogłowia zwiększyła się, burgrabia dworu w Oborach poinformował hrabiego Michała Potulickiego, na którego barki Urszula Potulicka scedowała w ostatnich latach swego życia zarządzanie tutejszym majątkiem. Jasne było, że na wieś spadła zaraza….
Tytuł rzecz jasna nieco bałamutny, bowiem purysta słusznie rzeknie, iż miastem założonym równo 350 lat temu była Nowa Jerozolima. 26 lutego 1670 roku król Michał Korybut Wiśniowiecki nadał prawo magdeburskie nowo lokowanemu miastu o takiej nazwie, powstałemu na terenie dawnej wsi szlacheckiej Góra w ziemi czerskiej. Nazwa jednak nie przetrwała długo, jak zanotował francuski podróżnik…
Zapewne czytając na naszym portalu wpisy Pawła często spotykacie się w jego tekstach z informacją, że wiele wsi niegdyś tu będących przestało funkcjonować w naszej gminnej przestrzeni. A ostatnio związku z mapą Adama Fryderyka Zürnera mówiliśmy o zaginionym Kozłowie. Musiała być to wcale nie mała wieś jeżeli dawała w drugiej połowie XVII w., według zestawienia…
Kępa Świderska, olęderska wieś w dobrach otwockich, położona na wiślanej wyspie, w pierwszej ćwierci XIX wieku zaczęła wędrować ku lewemu brzegowi. W latach dwudziestych jej część znalazła się nieopodal prawego brzegu i sypanych tam wałów, w latach trzydziestych ówczesne mapy ukazują ją jako przyrastającą do stałego lądu, co przypieczętowała powódź około roku 1844. Wieś znalazła…
Na początku przypomnę powtarzane często zdanie, iż w dawnych czasach Wisła częściej łączyła, niż dzieliła. Rzeka będąca dla nas nieprzebytą granicą na Urzeczu, niegdyś takiej granicy nie stanowiła. A nim w połowie XIX wieku nie skończono sypać na lewym brzegu Wisły wałów, nie miała stałego koryta, zmieniając je często przy okazji wiosennych wylewów czy większych…
W swym ostatnim artykule opublikowanym na naszym portalu, traktującym o mapie Wilhelma Kolberga, Witold Rawski napisał, iż „na wschód od wsi Gassy widać łachę na której stoi sześć budynków. Wcześniej była to wyraźnie wyspa…”. Na zamieszczonym fragmencie mapy nie noszą one żadnej nazwy, choć w miejscu tym znajdowała się wówczas cała wieś. Choć na potrzeby…
Nie rozpoznajecie osoby ze zdjęcia? To nic, większość nie ma zielonego pojęcia kto to jest. Tylko nieliczni wiedzą kto zacz… A jest to osoba, która w istotny sposób łączy się z przeszłością terenów naszej gminy. Tym osobnikiem jest Kolberg. Nie, to nie ten o którym myślicie… Jest nim Wilhelm Karol Adolf Kolberg (1807-1877) inżynier budownictwa…
Ostatnie dni przyniosły informacje o odkryciach archeologicznych dokonanych na terenie Urzecza. Z punktu widzenia tej nauki są one niezwykle istotne, w przypadku średniowiecza i epoki nowożytnej potwierdzają ustalenia i domniemania powstałe na podstawie zachowanych archiwaliów. Przynoszą także szereg nowych informacji w pradziejach i starożytności tutejszych ziem, ukazując nam lokalizację ludzkich osad, o których nie mogliśmy…