Zaginione zdjęcia Konstancina i okolic – 1912

Prawie trzy lata temu pisałem o zaginionych obrazach Skolimowa (tu). Teraz coś w zbliżonym temacie. Tym razem o fotografii. W 4 sierpnia 1911 r., w sali balowej starego dworca kolejowego w Ciechocinku, pani Higiersbergowa wspólnie z sekretarzem PTK dr. Zygmuntem Grudzińskim otworzyli I Wystawę Fotograficzną, która trwała od 5 do 15 sierpnia. Nadesłano na wystawę…

Czytaj więcej

Sąd nad olędrami

Olędrzy na trwałe osiedli na Urzeczu w latach siedemdziesiątych XVIII wieku. Wydawać by się mogło, iż po III rozbiorze dla pruskich władz, pod których zwierzchnictwem znalazła się lewobrzeżna część mikroregionu, a które przystąpiły do intensywnego zagospodarowywania nieużytków dotychczasowych królewszczyzn i sekularyzowanych dóbr, niemieckojęzyczni mieszkańcy będą sojusznikami. Stanowili jednak utrapienie, mimo iż de facto zagospodarowywali tereny…

Czytaj więcej

Lądowanie w Łyczynie

W okolicach Konstancina znana jest pewna historia,  w szczególności starszym mieszkańców Łyczyna i Słomczyna, związana z grobem radzieckich pilotów znajdującym się w lesie chojnowskim. Mało kto ją zna, choć została nawet swego czasu opisana i wydana drukiem, wiedzą o niej jedynie wytrawni znawcy tutejszych dziejów. Kilka lat temu pojawiła się na stronach związanych z geocachingiem,…

Czytaj więcej

Rozbrajanie niemieckich żołnierzy w Jeziornie 11 listopada 1918 r.

Piaseczno, 12 XI 1918 r. Rozbrojeni Niemcy odsyłani koleją do Warszawy. Zbiory CKP 10 listopada 1918 roku do Warszawy dotarł Józef Piłsudski. Wieść o jego przybyciu stała się iskrą do „zrzucenia kajdan”. Tego samego dnia płk Adam Koc, pełniący funkcję naczelnego komendanta Polskiej Organizacji Wojskowej, nakazał przystąpić do powszechnego rozbrajania Niemców[1]. Rozkazy oraz wieści o…

Czytaj więcej

Tereny papierni

Od kiedy w maju 2021 r. upubliczniono wiadomość o zakupie terenu dawnej Mirkowskiej Fabryki Papieru, wielu mieszkańców Konstancina-Jeziorny z niepokojem śledzi plany inwestora, które pojawiają się w prasie czy na sesji rady miejskiej. Planowana jest zabudowa mieszkaniowo-handlowo-użytkowa, która w dawnej industrialnej przestrzeni przyciągnie kilka tysięcy nowych mieszkańców, nieodwołalnie zmieniając charakter miasta i gminy. Projekt ma…

Czytaj więcej

Tajemnice zapomnianej posesji nr 300 (willa „Skaut”)

Opowiemy o domu, który często mijamy idąc do Parku Zdrojowego. Ukryty pomiędzy „Beza Cafe & Restaurant” a ul. Batorego nie wzbudza większego zainteresowania miejscowych mieszkańców jak i gości. Jego architektura nie jest przecież „powalająca”. W Internecie można znaleźć kilka lakonicznych wzmianek o tym miejscu powtarzanych za Tomaszem Lachowskim i Tadeuszem Świątkiem: że pierwszą właścicielką domu…

Czytaj więcej

Wśród żydowskich sklepików Jeziorny

Jak wyobrazić sobie co bezpowrotnie utraciliśmy, jak kiedyś wyglądała Jeziorna, będąca handlowym zapleczem Konstancina, pełna żydowskich sklepów i sklepików? Nieważne co napiszemy i tak trudno uwierzyć, iż w rejonie, gdzie obecnie jest ledwie kilka sklepików spożywczych i nieco większych marketów, w międzywojniu było takich sklepików 22… Prócz nich należałoby policzyć wszystkich drobnych rzemieślników, szewców, krawców,…

Czytaj więcej

Kuloodporny papier Gabriela Planche

W 1830 r. Bank Polski zakupił papiernię w Jeziornie. Wojna polsko-rosyjska, znana jako powstanie listopadowe, wymusiła zmiany w pierwotnych planach i postawiono na rozwój papiernictwa. Do 1833 r. Bank stał się pełnoprawnym właścicielem gruntów na których znajdował się zakład, dotąd należących do Potulickich z Obór. W Anglii zakupiono pierwszą maszynę do wyrobu „papieru bez końca”,…

Czytaj więcej

Rzeczka tajemnic

Ponad dekadę temu na nieistniejącym już forum miłośników historii Konstancina-Jeziorny podniesiony został temat niewielkiego strumyka przepływającego przez park w Konstancinie. Jak się niektórzy wówczas dowiedzieli, na starych mapach miał on swoją nazwę. Była to czasem rzeczka Wierzbna, a czasem Mała, niektórzy zaś zwali ją po prostu Strumykiem, inni zapamiętali jako Śmierdziuszkę, bowiem w końcowych latach…

Czytaj więcej

Podwarszawska Arkadia

Wszyscy pamiętający przedwojenny Konstancin, byli zgodni: żyło się w tym latowisku, jak w bajce. Po jednogodzinnej podróży z rozedrganego, hałaśliwego, zakurzonego miasta, przybywający wkraczali w krainę ciszy, spokoju, cienistych drzew i pachnących ogrodów. I niezależnie od tego, czy było się właścicielem wykwintnej willi, czy tylko okresowym pensjonariuszem, wszystkie dobrodziejstwa tego miejsca stawały przed nimi otworem….

Czytaj więcej

„Janówka” – o willi słów kilka

Parcelę 36a w Konstancinie przy ul. Warszawskiej 3 (dzisiaj Piłsudskiego 9) zakupił Jan Wróblewski, w latach 1908-1915 kierownik miejscowej szkoły. Na posesji wybudował w latach 1912-1914 willę według projektu Bronisława Colonna-Czosnowskiego. Od jego imienia została nazwana „Janówka”. Po jego śmierci w 1938 r. właścicielką nieruchomości została jego córka nauczycielka Zofia Stanisława po mężu Padzik. Willa…

Czytaj więcej

Z dziejów Kępy Okrzewskiej

Kępa Okrzewska zwana również Kępą Okrzeszyńską lub Kępą Jeziorny została skolonizowana przez olędrów krótko przed 1779 rokiem. Wyspa na Wiśle na wprost wsi Okrzeszyn wchodziła w skład dóbr Jeziorny. Kontrakt nie zachował się, z osadnikami spisał go dzierżawca starostwa, wojewoda łęczycki Szymon Dzierzbicki. Gospodarstwa wytyczone zostały na wyspie wiślanej zwanej Kępą Wielką, porośniętą pierwotnie lasem,…

Czytaj więcej

Willa „Greczynka” – przystań „Domu Dzieci” Stowarzyszenia „Rodzina Policyjna” (II)

Niechaj ten dom nie będzie domem smutku, lecz domem radości i wesela. Niech w nim wzrasta młode pokolenie, zdrowe na ciele i duszy, pełne siły i radości życia – Jadwiga Maleszewska   20 czerwca 1929 r. z inicjatywy małżonki komendanta głównego policji Jadwigi Maleszewskiej, powołano do życia Stowarzyszenie „Rodzina Policyjna”, skupiające rodziny policjantów Policji Państwowej…

Czytaj więcej

Willa „Greczynka” – dziecięce królestwo (I)

Według Wirtualnego Muzeum Konstancina willa “Greczynka” (ul. Środkowa 22) wybudowana została w 1910 r. dla hr. Zofii Dunin-Wolskiej. Dwa lata później została sprzedana Eugenii Dobrowolskiej. Nowa właścicielka zmieniła willę w luksusowy pensjonat. “Greczynka” posiadała charakterystyczną czterokondygnacyjną, zwężającą się ku górze wieżę widokową. Budynek zdobiły drewniane werandy. Autorzy strony na FB „Zabytki Konstancina” dodali, że po…

Czytaj więcej

Spis 1921 roku na Urzeczu. Polacy, Niemcy i Żydzi.

Dobiega końca spis powszechny. Tym razem spotyka się on z mieszanymi reakcjami z różnych powodów, których nie będziemy tu analizować. Po latach stanie się obiektem badań historyków patrzących nań bez emocji, podobnie jak my obecnie możemy z dystansem spojrzeć na wyniki spisu przeprowadzonego w 1921 roku w odrodzonej II Rzeczpospolitej. Wówczas były one wyczekiwane, bowiem…

Czytaj więcej