Dom Uzdrowieńców „Biruta” – 1916 r.

I Wojna Światowa. Wojska niemieckie 5 sierpnia 1915 r. wkroczyły do Warszawy. Rozpoczął się trzy i pół roczny okres ich pobytu na ziemi mazowieckiej. Powstała tu niemiecka administracja okupacyjna ziem Królestwa Polskiego. 24 sierpnia 1915 r. utworzono Cesarsko-Niemieckie Generalne Gubernatorstwo Warszawskie podlegające bezpośrednio cesarzowi oraz kanclerzowi. Generalnym gubernatorem warszawskim mianowany został generał Hans Hartwig von…

Czytaj więcej

Jak wieś Kosumce harcerzom pomagała – 1944 r.

Podstawowym celem wychowawczym konspiracyjnego harcerstwa było tworzenie warunków do samowychowania młodzieży należącej do związku. W warunkach wojennych było to szczególnie ważne, dlatego zwracano uwagę na konieczność pełnej realizacji wszystkich zapisów Przyrzeczenia i Prawa Harcerskiego. Przeprowadzano próby na stopnie harcerskie, biegi harcerskie, ćwiczenia, obchodzono rocznice i święta narodowe, otaczano opieką miejsca pamięci. Jedną z form pracy…

Czytaj więcej

Nierozłączni bracia – Józef i Jerzy Machlejdowie

Zbrodnia Katyńska 1940 r. ma bezprecedensowy charakter. Przede wszystkim z tego względu, że jej ofiarą padły tysiące jeńców wojennych, których życie znajdowało się pod ochroną prawa międzynarodowego – w większości oficerów. Dzisiaj słów kilka o braciach Machlejd zamordowanych w Charkowie. Obaj byli rodzinnie związani z Konstancinem. Józef Karol Gustaw Machlejd, był synem Artura i Wandy…

Czytaj więcej

Kabaty. Tajemnice Alei Kasztanowej i dworku Karniewskich

Kabaty: wieś i cegielnia na przełomie XVIII i XIX wieku <<< Kabaty od zawsze leżały w sąsiedztwie Lasu Kabackiego, ale nie nazywano go tak, tylko powszechnie określano go słowem „bór”. Pewnie było to zakorzenione wspomnienie o porastającej tu przed wiekami prastarej puszczy mazowieckiej. Poza tym, niegdyś staropolskim słowem „bor” nazywano te części puszczy, w których…

Czytaj więcej

Zardzewiała śmierć. Rozminowanie gminy Jeziorna – 1945 r.

Rejon Wasz wyzwolony z pod jarzma niemieckich rozbójników. Nastąpił okres wznowienia przemysłu gospodarstwa wiejskiego, rozgrabionego i zniszczonego w czasie niemieckiej okupacji, nastaje pora przeprowadzenia wiosennych robót polnych. […] Pamiętajcie, że okolice Waszego rejonu są zarzucone różnego rodzaju minami i materiałami wybuchowymi, niewypałami pocisków artyleryjskich i minami miotaczy, które nie eksplodowały. Odezwa Dowództwa Inżynieryjnych Wojsk Polskich…

Czytaj więcej

Wielka wojna w gminie Jeziorna (4)

22 i 23 października 1914 roku armia niemiecka wycofała się z tych stron, a miejscowa ludność powracając do domów liczyła swe straty. Komitet obywatelski przystąpił do ich spisywania, jednak mimo złożenia w urzędzie gminy protokołów, mieszkańcy nie doczekali się rekompensaty. Szkody wyrządziła nie tylko walka, ale również uczynili to żołnierze obu armii. W przypadku rosyjskich,…

Czytaj więcej

W walce z chorobą. Wielka Wojna w gminie Jeziorna (3)

W 1921 roku dr Szczęsny-Bronowski zaczął swój odczyt następującymi słowami: „Od XIII wieku epidemie grypy (influenzy) co kilkadziesiąt lat nawiedzają świat, wzbudzając podziw swym błyskawicznym szerzeniem się po krajach sąsiednich a zarazem postrach wśród ludzkości skutkiem licznych a niespodziewanych zajść śmiertelnych. Do tej pory nie znamy ani czynników chorobotwórczych ani sposobów walk z epidemią”. Było…

Czytaj więcej

Wielka Wojna w gminie Jeziorna (2)

Uruchomione ochronki wprowadziły pewne nowum, w postaci dawania dzieciom posiłków, bowiem dotychczas nie było to oczywiste. Dzieci dostawały obiad w postaci polewki i kawałka chleba, dla wielu z nich okazywało się to jedynym posiłkiem dziennie, bowiem wiele było tam „dziatwy ubogiej”. W ochronce w Klarysewie było 130 dzieci głównie z Jeziorny i Bielawy, w Słomczynie…

Czytaj więcej

Wielka Wojna w gminie Jeziorna (1)

Wojna lat 1914-18 której skutkiem było odzyskanie przez Polskę niepodległości, była tragedią dla większości ludności cywilnej. Bo to ona zawsze cierpi najbardziej, nie tylko wskutek walk, ale również z powodu związanych z nimi okoliczności. Podobnie było w gminie Jeziorna od pierwszych dni sierpnia 1914 roku, mimo iż wojna nie dotarła wówczas jeszcze w te strony….

Czytaj więcej

W obcej służbie – 1877 r.

Przed wybuchem I wojny światowej w armiach trzech państw zaborczych służyło od 250 do 300 tys. Polaków, którzy będąc obywatelami Rosji, Niemiec i Austro-Węgier podlegali obowiązkowi służby wojskowej. W czasie działań wojennych w latach 1914-1918 do armii państw zaborczych powołano w sumie około 2,9 mln żołnierzy polskiego pochodzenia. Rodzi się pytanie: w takim razie w…

Czytaj więcej

Nadciąga burza nad Jeziorkę – 12 października 1914 r.

Jesień 1914 r. Sytuacja na podejściach do Warszawy jest dynamiczna. Wśród zamieszkującej tereny na południe od Warszawy ludności narastają paniczne nastroje. Wielu mieszkańców przenosi się do Warszawy. Atmosferę niepewności i strachu przed nieznanym podsyca propaganda i prasa.  Nadchodzący Niemiec to „wróg Słowiańszczyzny”. 2 września 1914 r. nad Warszawą po raz pierwszy pojawił się niemiecki sterowiec. …

Czytaj więcej

Krajobraz po bitwie

Mija kolejna rocznica wielkiej i zapomnianej bitwy o Warszawę, jaka została stoczona w październiku 1914 roku. Niemiecki manewr oskrzydlający zakończył się krwawymi bojami na linii rzeki Jeziorki, toczonymi w dużej mierze w lasach chojnowskich. Na portalu opisywano już tamte boje (Zapomniana bitwa), a niedawno Witold Rawski przedstawił krwawe boje pod Maryninem (Walka o folwark Marynin),…

Czytaj więcej

Bój pod Piaskami (1914)

Rok 1914. Trwa walka na podejściach do Warszawy. Lewe skrzydło 1 Syberyjskiego Korpusu Armijnego zabezpieczały pułki 2 Syberyjskiej Dywizji Strzelców. Na jej skrajnym lewym skrzydle walczył 5 Syberyjski Pułk Strzelców, który miał za zadanie ubezpieczenie przeprawy XIX Korpusu Armijnego z Karczewa przez Wisłę  na wysokości Kopyt. Według rozkazów pułk miał zająć pozycje wzdłuż „odnogi rzeki…

Czytaj więcej

Walka o folwark Marynin (1914)

Październik 1914 r.  5 Syberyjski Pułk Strzelców pod dowództwem pułkownika Еленевa Иванa Федоровичa  zajmował pozycje w Powsinie. IV batalion tego pułku pod dowództwem podpułkownika Шастинa 18 października 1914 r. o godzinie piątej rano zgodnie z nadesłanymi rozkazami ruszył z Powsina w kierunku Słomczyna. O godzinie 6:00 batalion dotarł do lasu na południe od Jeziorny Oborskiej….

Czytaj więcej

50 Syberyjski Pułk Strzelców nad Jeziorką (1914)

Wielka Wojna trwa już dwa miesiące. Pod Warszawą walczą armie rosyjskie i niemieckie. 11 października 1914 r. w Warszawie zaczęła się wyładowywać 13 Syberyjska Dywizja Strzelców z I Syberyjskiego Korpusu Armijnego. Kolejno transporty opuściły Syberyjskie Pułki Strzelców 49, 50, 51 i 52 oraz XIII Syberyjska Brygada Artylerii. 14 października wyładunek dywizji się zakończył. Jej pułki…

Czytaj więcej