Podsyła mi ostatnio dr Włodzimierz Bagieński rozmaite dokumenty dotyczące Żydów z Jeziorny, znalezione przez niego w aktach piaseczyńskiego magistratu, do których nie dotarliśmy podczas zbierania materiałów do naszej książki „Sztetl Jeziorna”. Przez rok od jej wydania zgromadziliśmy ich zresztą już całkiem sporo, co w przyszłości mamy nadzieję pozwoli nam uzupełnić zgromadzone informacje o tutejszej społeczności….
Tory kolejki wilanowskiej biegły po plancie od Belwederu, Czerniakowa przez Wilanów i Powsinek, dzięki czemu znajdującej się na wyniesieniu kolejce nie zagrażały wylewy Wisły zwane na Urzeczu „świętojańskimi”, występujące regularnie po późnowiosennych opadach. Bywały one groźne, bowiem rozlewały się po łąkach Czerniakowa, Wilanowa i Powsinka, jednak system ochrony przeciwpowodziowej wymyślony w połowie XIX wieku działał….
No i chyba mamy piękne zdjęcie wiatraka w Jeziornie z 1920 roku… Dotychczas w zbiorach Henryka Poddębskiego opisane jedynie jako „Wiatrak w otoczeniu pól uprawnych na Mazowszu”. A jednocześnie nie mamy zdjęcia wiatraka w Bielawie… Ale po kolei. Jakiś czas temu Rafał Myszkowski zidentyfikował zdjęcie opisane w spuściźnie Poddębskiego jako Skolimów, wykonane w latach 1923-33….
Czym Urzecze wiemy, w ciągu ostatnich 10 lat na temat powstało już wiele tekstów, kto jednak Urzecze zamieszkiwał? Ludzie zwani przez współczesnych „urzyckimi”, mieszkający „w Urzycu”, czyli „wsiach Urzecza”. Kilka lat temu pisałem o badaniach dotyczących pochodzenia mieszkańców nadwiślańskiego pasa, Piotr Rytko zaś rok temu napisał o konkretnych ludziach regionu. Tym razem przyjrzyjmy się jak…
Od uruchomienia połączenia do Klarysewa, a następnie do Piaseczna przez Jeziornę w 1895 r., w ciągu ledwie kilku lat kolejka wilanowska wpisała się na stałe w pejzaż nadwiślański i nadjeziorański. Szybko jednak zaczęła zbierać swe żniwo prowizorka jaka charakteryzowała jej budowę, gdzie nacisk położono na szybkość i taniość przedsięwzięcia. Początkowo pasażerowie wiele wybaczali, a tocząca…
W „Roczniku lekarskim Rzeczpospolitej Polskiej na rok 1948 zawierającym spis lekarzy, lekarzy dentystów i farmaceutów oraz wykaz najważniejszych uzdrowisk polskich” wydanym w 1949 r. znalazło się 14 nazwisk pracowników służby zdrowia z naszej gminy. Podane tam dane uzupełniłem własnymi informacjami. LEKARZE Walenty Antoni Dębski, mjr, neurolog, psychiatra (ur.15.02.1894 r. Rosławl, gub. smoleńska – dyplom 1919…
W niedziele (wolnych sobót jeszcze nie znano) możliwości spotkań i potańcówek oferowały popularne w latach pięćdziesiątych minionego wieku w całej Polsce, szczególnie na wsiach i w miasteczkach, tzw. dechy czyli taneczne parkiety na otwartym powietrzu. Zespoły złożone na ogół z miejscowych artystów grały tradycyjne, często przedwojenne „kawałki taneczne”, ale też coraz częściej nowoczesne, zagraniczne szlagiery….
Pisząc ostatnio o pojedynkach pod Jeziorną przywołałem karczmę, o której wspominało ówczesne pamiętnikarstwo, zastanawiając się, o którą z karczm w Jeziornach chodzi. Aż do połowy XX wieku były bowiem dwie wsie o takiej nazwie, które miejscowi rozróżniali nadając im przydomki – Jeziorna Królewska dla dawnej królewszczyzny na północnym brzegu Jeziorki i Jeziorna Oborska dla wsi…
<<<Apelacya pod Jeziorną (1) Pojedynek Tarły i Poniatowskiego otworzył drogę kolejnym i zapewne jego sława wyniosła Jeziornę na pierwsze miejsce pośród miejscowości, gdzie stawano do walki. Liczba walk zaczęła zresztą wzrastać, zapewne po części przyczyniła się do tego wspomniana surowość marszałka Franciszka Bielińskiego, nadając starciom po części wymiar zakazanego owocu. Marszałek władał długo, bowiem funkcję…
Przygotowując kolejny tekst do publikacji uświadomiłem sobie, iż pierwszy pojawił się równo dziewięć lat temu, na nieistniejącym już blogu „Historia okolic Konstancina”. Traktował o młynie w Jeziornie Królewskiej, który nagminnie po dzisiejszy dzień mylony jest z innym młynem, który dał początek papierni. Z tej okazji pora napisać o innym młynie na Jeziorce, o których istnieniu…
Elektryfikacja Konstancina-Jeziorny Elektryczność pojawiła się po raz pierwszy na ziemiach będących obecnie terytorium Polski w 1878 roku – wówczas w Hucie Królewskiej w Chorzowie zainstalowano lampę łukową, będącą protoplastą żarówki. W zaborze rosyjskim pierwszą miejską elektrownię wzniesiono w Radomiu (1901), a następnie w Wilnie i Warszawie. Również w miejscowościach wchodzących w skład dzisiejszej gminy Konstancin-Jeziorna…
Kilka miesięcy temu p. Maciej Morawski zwrócił moją uwagę na opublikowany pod koniec XIX wieku w Paryżu zbiór dokumentów dotyczących wojny Napoleona Bonapartego z IV Koalicją, ze szczególnym uwzględnieniem walk, które nazwano I wojną polską. Powyższe umożliwiło na odtworzenie działań wojsk napoleońskich na terenie Urzecza, co pozostawało dotąd kwestią nieuwzględnianą w opracowaniach naukowych. Wojna wybuchła…
Piaseczno, 12 XI 1918 r. Rozbrojeni Niemcy odsyłani koleją do Warszawy. Zbiory CKP 10 listopada 1918 roku do Warszawy dotarł Józef Piłsudski. Wieść o jego przybyciu stała się iskrą do „zrzucenia kajdan”. Tego samego dnia płk Adam Koc, pełniący funkcję naczelnego komendanta Polskiej Organizacji Wojskowej, nakazał przystąpić do powszechnego rozbrajania Niemców[1]. Rozkazy oraz wieści o…
Od kiedy w maju 2021 r. upubliczniono wiadomość o zakupie terenu dawnej Mirkowskiej Fabryki Papieru, wielu mieszkańców Konstancina-Jeziorny z niepokojem śledzi plany inwestora, które pojawiają się w prasie czy na sesji rady miejskiej. Planowana jest zabudowa mieszkaniowo-handlowo-użytkowa, która w dawnej industrialnej przestrzeni przyciągnie kilka tysięcy nowych mieszkańców, nieodwołalnie zmieniając charakter miasta i gminy. Projekt ma…
Jak wyobrazić sobie co bezpowrotnie utraciliśmy, jak kiedyś wyglądała Jeziorna, będąca handlowym zapleczem Konstancina, pełna żydowskich sklepów i sklepików? Nieważne co napiszemy i tak trudno uwierzyć, iż w rejonie, gdzie obecnie jest ledwie kilka sklepików spożywczych i nieco większych marketów, w międzywojniu było takich sklepików 22… Prócz nich należałoby policzyć wszystkich drobnych rzemieślników, szewców, krawców,…