Cieciszewscy, Sienkiewicz i Cieciszew

Wola Okrzejska – oficyna, w której urodził się Henryk Sienkiewicz, obecnie budynek muzeum. Zbiory MHS w Okrzei. Co jakiś czas przypominany jest pewien niewielki związek Henryka Sienkiewicza z tymi stronami, bowiem nazwiskiem rodowym jego matki Stefanii było Cieciszowska. Jest to oczywista oboczność, powstała przez stulecia, bowiem jeszcze w początkach XVIII w. przodkowie pisarza w linii…

Czytaj więcej

Most kolejowy w Górze Kalwarii. Jest o co walczyć.

Most kolejowy łączący Górę Kalwarię z Glinkami. Fot. Moda na Mazowsze Tekst stanowi skróconą wersję przygotowywanego przez autora obszernego artykułu do najbliższego „Rocznika Nadwiślańskiego Urzecza” Ogłoszone przez PKP PLK S.A. informacje o planach budowy nowego mostu kolejowego w Górze Kalwarii i jednocześnie zburzeniu starego obiektu z 1951 r. wywołały wiele dyskusji i protestów nie tylko…

Czytaj więcej

Założenie Konstancina

W Konstancinie z legendą hrabiego Witolda Skórzewskiego (1864-1912) się nie wygra. W większości publikacji, w tym finansowanych przez gminę, przywoływany jest on jako twórca Konstancina, który założył go w 1897 r. gdy działając z polecenia swej matki Konstancji de domo Potulickiej, zajął się spadkiem po jej siostrze Marii Potulickiej, a zamiast sprzedawać tutejszy las, umyślił,…

Czytaj więcej

Gołębiowscy z Urzecza

W dniu 10 lutego zmarł w wieku 84 lat Ignacy Gołębiowski, społecznik i samorządowiec gminy Konstancin-Jeziorna, radny od 1994 r. do 2010 r. oraz ponownie w latach 2018–2024, w latach 1998–2002 burmistrz. Składając kondolencje obecny włodarz gminy Michał Wiśniewski przypomniał o inicjowaniu licznych działań na rzecz lokalnej społeczności. Był m.in. pomysłodawcą budowy nowego pomnika upamiętniającego…

Czytaj więcej

Tajemnice czerskiego Żmija

Wpis ten czynię, bom świadom, że szlachetny zamysł Witolda Rawskiego nie został do końca zrozumiany. Cóż oznacza bowiem tajemnicza nazwa „Konwent Żmija”, który jesienią 2024 roku inaugurował swą działalność, a Witold często posługuje się tym określeniem w wielu postach? Zapytywało mnie nieco osób o jaką żmiję chodzi, najwyraźniej nie pojmując, iż tyczy się to pradawnego…

Czytaj więcej

Zabytki papierni

Wczoraj odbyło się w ratuszu spotkanie poświęcone inwestycji, jaką deweloper planuje na terenie dawnej Papierni w Mirkowie.  Zgodnie z zapowiedziami ma tam powstać łącznie 18 budynków mieszkalnych wielorodzinnych, 10 garaży podziemnych oraz 2 budynki garażowe wielopoziomowe. Liczba mieszkań wyniesie od 458 do 476, a liczba mieszkańców została określona na minimum 995 i maksimum 1005 osób….

Czytaj więcej

Skolimów – 1911 r.

W zaborze rosyjskim, już w 1863 r., w niektórych miejscach, zabraniano używania języka polskiego w pismach urzędowych. W praktyce jednak nie do końca te zalecenia były przestrzegane. Ostatecznie w Królestwie Polskim język rosyjski jako urzędowy wprowadzono w administracji państwowej w 1868 r., w korespondencji kościelnej 1868-1869, w szkolnictwie 1866 – 1869 i w instytucjach wymiaru…

Czytaj więcej

Jasnowidze, spirytyści, wróżbici

Po rewolucji sowieckiej wielu Rosjan znalazło schronienie w Polsce. Pośród nich znaleźli się i Polacy uciekający z Rosji. Był tam także Stefan Ossowiecki (1877 – 1944), urodzony w Moskwie, do 1917 r. współwłaściciel fabryki farb i produktów chemicznych w Rosji. Uwięziony następnie przez bolszewików został skazany na śmierć. Po sześciu miesiącach egzekucja została wstrzymana, dzięki…

Czytaj więcej

Franciszek Duch – ogrodnik cafe-restaurant Kasyno

Postać tego dozorcy/ogrodnika jawi się bardzo mgliście, bowiem dwoje autorów wspomnień o nim, podaje tylko jego nazwisko: Duch. Zarówno Katarzyna Witwicka[1] mieszkanka Konstancina w latach 1922-1931, jak i Paweł Elsztein[2], który odwiedzał Konstancin na przełomie lat 20-tych i 30-tych. zapamiętali tylko tyle. To jednak za mało, żeby opowiedzieć losy osoby związanej z dozorowaniem i dbaniem…

Czytaj więcej

Theresita i Klarysew

Swojego czasu w tekście o pensji Wandy Pawlickiej zwróciłem uwagę, że w jej szkole w procesie nauczania wykorzystano nowinki pedagogiczne z Wysp Brytyjskich. Jedna z nauczycielek Julia Kisielewska była bowiem bardzo dobrze zorientowana w angielskim procesie wychowawczym, ponieważ jej siostra Maria przebywała w Londynie na szkoleniu dotyczącym pracy w tego typu placówkach. Nie przypuszczałem wtedy,…

Czytaj więcej

Nazwy ulic Konstancina-Jeziorny

W małych miastach wszystko jest proste. Kościół znajduje się przy ulicy Kościelnej, rynek przy Rynkowej, szpital przy Szpitalnej a dworzec przy Dworcowej. Nazwa ulicy określała często zarazem lokalizację ważnych na planie miasta obiektów. Podobne zasady można znaleźć również w naszej gminie, jednak sprawa jest tu bardziej skomplikowana – każda z części gminy miała inną historię,…

Czytaj więcej

Willa „Świt”

Pod koniec ubiegłego roku rada miejska Konstancina-Jeziorna odmówiła zabezpieczenia środków finansowych na zakup willi „Świt”, stanowiącej spuściznę Stefana Żeromskiego. Powyższe wpisały do planowanego budżetu władze samorządowe, wspierane przez Towarzystwo Miłośników Piękna i Zabytków Konstancina. Decyzję rady komentowały lokalne media, a w minionym tygodniu Radio dla Ciebie emitowało audycję w formie debaty zainteresowanych stron. Sprawa ma…

Czytaj więcej

Obwodnica Konstancina

Tytułowy temat jest ostatnio „gorący”, bowiem Mazowiecki Zarząd Dróg Wojewódzki uaktualnia istniejący od ponad pół wieku plan przeprowadzenia przez środek Konstancina-Jeziorny obwodnicy (de facto nie obwodnicy Konstancina, jak wiele osób ją nazywa, lecz trasy tranzytowej między gminą Piaseczno a Południową Obwodnicą Warszawy). Ze zrozumiałych przyczyn pomysł wzbudził emocje, które jak zawsze przesłaniają zdrowy rozsądek. Bo…

Czytaj więcej

Geneza haftu i męskiego stroju wilanowskiego

Istnieje kilka hipotez tłumaczących pochodzenie czarnego haftu, który jest pięknym i charakterystycznym elementem damskiego stroju wilanowskiego. Chciałbym przedstawić nową propozycję jego genezy i możliwego wyjaśnienia, skąd wywodzi się tradycja wyszywania oryginalnego ornamentu na naszych strojach. Moim zdaniem źródłem i inspiracją do powstania haftu wilanowskiego były wzory z tkanin ozdabiających ściany pałacu wilanowskiego. Tekstylne obicia ścienne…

Czytaj więcej

Poświęcenie kościoła w Zerzeniu

Dziś odwiedzimy prawy brzeg Wisły i zobaczymy, że tradycje Urzecza jeszcze w XIX wieku był tam powszechne i równie silne, jak na lewym brzegu. W 1887 roku miało miejsce poświęcenie kościoła w Zerzeniu, którego projektantem był Konstanty Wojciechowski, postać na Urzeczu znana, gdyż projektował również pod koniec XIX wieku przebudowę czerskiego kościoła. Tekst pochodzi z…

Czytaj więcej