Dom, który dawał nadzieję

Willa „Boryczówka”, Dom Dziecka RTPD w Konstancinie w latach 40. XX wieku, zb. W. Guszkowskiego. W cieniu wojennych zniszczeń i ludzkich tragedii, wśród sosen i willi Konstancina, narodziło się miejsce wyjątkowe – Dom Dziecka Robotniczego Towarzystwa Przyjaciół Dzieci (RTPD). To właśnie tutaj, na skraju zrujnowanej stolicy, dziesiątki dzieci skrzywdzonych przez los znalazły bezpieczny azyl, opiekę…

Czytaj więcej

Zapomniane dzieje Turowic

Mostki arkadyjskie w Turowicach – obecnie w stanie rozsypki. Wzmiankowałem kilka miesięcy temu, iż uważne badanie średniowiecznych zapisków dotyczących Turowic na Urzeczu da nam rezultaty zaskakujące. Przez lata przyjęło się wśród historyków, iż wszelakie informacje w dokumentach dotyczące tej miejscowości, odnoszą się do Turowic położonych w ziemi grójeckiej. Mało kto bowiem zdawał sobie sprawę, iż…

Czytaj więcej

Andrzej Narożniak – ogrodnik willi „Wesoła”

Historia kolejnego dozorcy/ogrodnika konstancińskich willi Andrzeja Narożniaka jest nieco skomplikowana, bowiem jego nazwisko odnajdujemy w 1930 r. w willi „Marychna”. Willa w tym czasie zmieniała właścicieli i w Księdze wieczystej zanotowano nazwisko dozorcy/ogrodnika oraz zachowane przez niego stanowisko. [1] Jednak nie ulega wątpliwości, że Andrzej Narożniak wcześniej dozorował i dbał o ogród willi „Wesoła”. Zachowała…

Czytaj więcej

Muzyka – Juliusz Wertheim

 Pałac w Wilanowie, ok. 1905 r., zb. Biblioteki Kongresu USA. Dziś chciałbym przybliżyć Państwu w ramach naszego Archiwum dzieła pewnego zapomnianego kompozytora, który choć z tymi stronami związany był wyłącznie osobą brata, tworzył jednak działa ważne, obecnie zapomniane. Mowa o Juliuszu Wertheimie, bracie Gustawa, pamiętanego głównie jako właściciela wybudowanej w 1935 r. willi „Julisin” na…

Czytaj więcej

Geneza papierni

Filigran z orłem papierni w Jeziornie, zb. AGAD W rocznicę uchwalenia Konstytucji 3 Maja znowu wiele osób wspomni, iż spisywano ją na papierze z Jeziorny. Papiernia jeziorańska działała wówczas prężnie od ponad dekady, będąc jedną z pierwszych manufaktur papierniczych na terenie kraju, produkujących papier przemysłowo, a nie tylko na potrzeby pobliskiego dworu. Dobra to okazja…

Czytaj więcej

Zespół parkowy w Oborach

Obecny właściciel zespołu dworsko-parkowego w Oborach kilka miesięcy temu ogłosił plany wybudowania muzeum. Prace prowadzone są przy zachowaniu ścisłej dyskrecji, trudno więc powiedzieć jak zmieni się otoczenie dworu. Niestety nie udało się uzyskać ze strony Fundacji Staraków żadnej odpowiedzi na kierowane zapytania w tej sprawie. Warto pamiętać, że zespół dworsko-parkowy w Oborach to nie tylko…

Czytaj więcej

Nasz Oxford. Początki Liceum Ogólnokształcącego w Skolimowie

„Nasz Oxford” – tak o swojej dawnej szkole mówią dziś niektórzy absolwenci Liceum Ogólnokształcącego w Skolimowie. Określenie to nawiązuje nie tylko do wyglądu ostatniej siedziby szkoły, ale i do jej niezwykłych początków. Historia liceum rozpoczęła się przed wojną na warszawskim Mokotowie. W drugiej połowie lat 30. XX w. do budynku pofabrycznego przy dzisiejszej ul. Rakowieckiej…

Czytaj więcej

Konstancin w polonijnej prasie

Jakiś czas temu przeglądając polonijne gazety okresu zimnej wojny natrafiłem na wzmianki na temat Konstancina i Jeziorny. O tej ostatniej pisano w miarę regularnie, odnotowując papiernię, jej produkcję oraz obchody 200-lecia zakładu, najczęściej przepisując krajowe artykuły bez podania źródła. Konstancin zaczął być wzmiankowany dopiero w epoce gierkowskiej. O dawnej tradycji letniskowej tu nie wspominano, miejscowość…

Czytaj więcej